काठमाडौं — संसदको हावा पछिल्ला केही दिनदेखि अस्वाभाविक रूपमा तातेको छ। सधैंजसो औपचारिकता र विधि–विधानका बहसले भरिने सदनमा अहिले चर्चा उपसभामुख इन्दिरा राना मगरलाई हटाउने विषयमा केन्द्रित छ।
के यो विवाद संसदभित्रै समाधान हुन्छ, वा सडकमा प्रतिपक्षको आन्दोलनले अझ ठूलो रुप लिन्छ?
राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार — “यदि सत्ता–प्रतिपक्षको रस्साकस्सी यसरी नै बढ्दै गयो भने, देश फेरि अनिश्चितताको दलदलमा फस्नेछ।”
सत्तारूढ दल कांग्रेस र एमालेले उनलाई हटाउने अभियान चलाएपछि, प्रतिपक्षी दलहरूको क्रोध एकाएक सडकसम्म फैलिएको छ। सदनमा बसेर भाषण गर्ने नेताहरू मात्र होइन, बाहिर चिया पसलमा गफ गर्ने सर्वसाधारणसम्म अहिले यही बहसमा तानिएका छन्।
संसदमा अहिले अनुहार हेरेरै कुन दल कुन पक्षमा छ भनेर बुझ्न सकिन्छ। कसैको अनुहारमा विजयको चमक छ भने कसैको अनुहारमा आक्रोश।”
“लोकतन्त्रको धज्जी उडाउने प्रयास”
माओवादी वरिष्ठ उपाध्यक्ष नारायणकाजी श्रेष्ठको स्वर मंगलबार असाधारण रूपमा चर्को सुनियो। उनले भने, “यो कदम उपसभामुखको पदसँग जोडिएको छैन, संवैधानिक परिषद कब्जा गर्ने नियतसहित चालिएको छ।”
उनको बोलीमा आक्रोश मात्र होइन, लोकतन्त्रमाथि विश्वास गुम्ने डर झल्किएको थियो।
सदनभित्रको दृश्य
बैठकमा सहभागी एक सांसदले भने, “संसदमा अहिले अनुहार हेरेरै कुन दल कुन पक्षमा छ भनेर बुझ्न सकिन्छ। कसैको अनुहारमा विजयको चमक छ भने कसैको अनुहारमा आक्रोश।”
उपसभामुखलाई हटाउने प्रस्तावले वातावरण यति तातिएको छ कि सामान्य प्रक्रिया पनि राजनीतिक रस्साकस्सीको जालोमा फसिरहेको छ।
सडकमा चिया पसलको बहस
खलङ्गा बजारको एउटा चिया पसलमा भेटिएका शिक्षकले भने, “उपसभामुख को हुन्छन् भन्ने भन्दा पनि, फेरि दलहरू पदको राजनीति गर्दैछन् भन्नेमा हामीलाई चिन्ता छ।”
सामान्य जनताका दृष्टिमा यो विवाद नेताहरूको सत्ता–खेल जस्तो देखिएको छ, जसको प्रत्यक्ष असर मुलुकको स्थायित्वमा पर्न सक्ने खतरा छ।
सत्ता–प्रतिपक्षबीचको Tug-of-War
उपसभामुख पद केवल एउटा कुर्सी होइन। यो संवैधानिक परिषद्को सदस्य भएकै कारण ठूलो शक्ति–समीकरणसँग गाँसिएको छ। यही कारण सत्तारूढ दलहरू त्यसलाई आफ्नो पक्षमा पार्न उतावला देखिएका छन्।
तर प्रतिपक्षका लागि यो लोकतान्त्रिक अभ्यासको भविष्यमाथिको आक्रमण हो। त्यसैले उनीहरूले यसलाई असफल बनाउन आह्वान गरेका छन्।
आगामी दिनको प्रश्न
अब प्रश्न उठ्छ — के यो विवाद संसदभित्रै समाधान हुन्छ, वा सडकमा प्रतिपक्षको आन्दोलनले अझ ठूलो रुप लिन्छ?
राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार — “यदि सत्ता–प्रतिपक्षको रस्साकस्सी यसरी नै बढ्दै गयो भने, देश फेरि अनिश्चितताको दलदलमा फस्नेछ।”
